ตำรายาของคนรุ่นทวด ตามประกาศกระทรวงสาธารณสุขฯ 
ลายแทงขุมทรัพย์ ภูมิปัญญาไทย  ที่เป็นทางการ และพอมีอยู่ ...ในยุคนี้

 

 

ยาสามัญประจำบ้าน
ตาม
ประกาศกระทรวงสาธารณสุข (2)


 

(4) ยาแสงหมึก

วัตถุส่วนประกอบ
 

หมึกหอม จันทน์ชะมด ลูกกระวาน จันทน์เทศ ใบพิมเสน ลูกจันทน์ ดอกจันทน์ กานพลู  ใบสันพร้าหอม  หัวหอม ใบกะเพรา หนักสิ่งละ 4 ส่วน พิมเสน หนัก 1 ส่วน

 

 

วิธีทำ

บดเป็นผง ทำเป็นเม็ด หนักเม็ดละ 0.2 กรัม

 

 

สรรพคุณ


 

แก้ตัวร้อน ละลายน้ำดอกไม้เทศ
แก้ท้องขึ้น ปวดท้อง ละลายน้ำใบกะเพราต้ม
แก้ไอ ขับเสมหะ ละลายน้ำลูกมะแว้งเครือ หรือลูกมะแว้งต้น กวาดคอ  แก้ปากเป็นแผล แก้ละออง   ละลายน้ำลูกเบญกานีฝนทาปาก

 

 

ขนาดรับประทาน

 

ใช้กวาดคอวันละ 1 ครั้ง หลังจากนั้น  รับประทานทุก 3 ชั่วโมง
เด็กอายุ 1-6 เดือน ครั้งละ 2 เม็ด
เด็กอายุ 7-12 เดือน ครั้งละ 3 เม็ด

 

 

ขนาดบรรจุ

บรรจุ 12 เม็ด

 

 

(5) ยามันทธาตุ

วัตถุส่วนประกอบ



 

โกฐสอ  โกฐเขมา   โกฐหัวบัว โกฐเชียง โกฐจุฬาลัมพา เทียนดำ เทียนแดง      เทียนขาว     เทียนข้าวเปลือก    เทียนตาตั๊กแตน
รากไคร้เครือ
   ลูกผักชีล้อม    ลูกผักชีลา   การบูร    กระเทียม
เปลือกสมุลแว้ง
เปลือกโมกมัน  จันทน์แดง  จันทน์เทศ  กานพลู
ดีปลี รากช้าพลู เถาสะค้าน
 รากเจตมูลเพลิงแดง  พริกไทยล่อน
ลูกจันทน์ หนักสิ่งละ
1 ส่วน ขิง ลูกเบญกานี หนักสิ่งละ 3 ส่วน

 

 

วิธีทำ

บดเป็นผง

 

 

สรรพคุณ

 แก้ธาตุไม่ปกติ แก้ท้องขึ้นท้องเฟ้อ

 

 

ขนาดรับประทาน

 

รับประทาน วันละ 3 ครั้ง ก่อนอาหาร
ผู้ใหญ่ ครั้งละ 1 ช้อนชา ละลายน้ำสุก
เด็ก ครั้งละ ½ ช้อนชา ละลายน้ำสุก

 

 

ขนาดบรรจุ

บรรจุ 15 กรัม

 

 

(6) ยาประสะเจตพังคี

วัตถุส่วนประกอบ



 

ดอกจันทน์ ลูกจันทน์ ลูกกระวาน  ใบกระวาน กานพลู กรุงเขมา
รากไคร้เครือ
  การบูร   ลูกสมอทะเล พญารากขาว  เปลือกหว้า เกลือสินเธาว์ หนักสิ่งละ 1 ส่วน  พริกไทยล่อน  บอระเพ็ด หนัก
สิ่งละ
2 ส่วน      ข่า หนัก 16 ส่วน      ระย่อม หนัก 2 ส่วน
เจตพังคี หนัก 34 ส่วน
 

 

 

วิธีทำ

บดเป็นผง

 

 

สรรพคุณ

แก้กษัยจุกเสียด

 

 

ขนาดรับประทาน
 

รับประทานเช้าและเย็น ก่อนอาหาร
ครั้งละ 1 ช้อนชา ละลายน้ำสุก

 

 

 

ขนาดบรรจุ

บรรจุ 15 กรัม

 

 

(7) ยามหาจักรใหญ่

วัตถุส่วนประกอบ





 

โกฐสอ โกฐเขมา โกฐพุงปลา โกฐก้านพร้าว โกฐกระดูก  เทียนดำ เทียนแดง เทียนขาว เทียนข้าวเปลือก เทียนเยาวพาณี สมอไทย (เอาแต่เนื้อ) สมอพิเภก(เอาแต่เนื้อ) มะขามป้อม (เอาแต่เนื้อ)   ลูกจันทน์   ดอกจันทน์   ลูกกระวาน  กานพลูชะเอมเทศ เมล็ดโหระพา ลูกผักชีลา สารส้ม   ขมิ้นอ้อย หัวกระเทียม หนักสิ่งละ 1 ส่วน  ยาดำสะตุ หนัก 4 ส่วน    ใบกระพังโหม หนัก 30 ส่วน

 

 

 

วิธีทำ

บดเป็นผง ทำเป็นเม็ด หนักเม็ดละ 0.5 กรัม

 

 

สรรพคุณ

แก้ลมทราง แก้อาการท้องอืด ท้องเฟ้อ

 

 

ขนาดรับประทาน
 

 เด็กอายุต่ำกว่า 5 ขวบ รับประทานครั้งละ 1-3 เม็ด
เพิ่มและลดได้ตามส่วน รับประทานกับน้ำสุกก่อนอาหาร เช้า - เย็น

 

 

ขนาดบรรจุ

บรรจุ 10 เม็ด

 

 

(8) ยาตรีหอม

วัตถุส่วนประกอบ

 
 

เนื้อลูกสมอเทศ เนื้อลูกสมอพิเภก  เนื้อลูกมะขามป้อม ลูกผักชีลา หนักสิ่งละ 4 ส่วน รากไคร้เครือ โกฐสอ   ชะเอมเทศ ลูกซัดคั่ว หนักสิ่งละ 1 ส่วน   เนื้อลูกสมอไทย   โกฐน้ำเต้าใหญ่นึ่งสุก หนักสิ่งละ 22 ส่วน

 

 

 

วิธีทำ

บดเป็นผง ทำเป็นเม็ด หนักเม็ดละ 0.2 กรัม

 

 

สรรพคุณ

แก้เด็กท้องผูก ระบายพิษไข้

 

 

ขนาดรับประทาน

 

รับประทานก่อนอาหารเช้า
เด็กอายุ 1-2 เดือน ครั้งละ 2-3 เม็ด
เด็กอายุ 3-5 เดือน ครั้งละ 4-5 เม็ด
เด็กอายุ 6-12 เดือน ครั้งละ 6-8 เม็ด

 

 

ขนาดบรรจุ

บรรจุ 30 เม็ด

 

 

(9) ยาธรณีสันฑะฆาต

วัตถุส่วนประกอบ

 

 

 

 

 

ลูกจันทน์ ดอกจันทน์ ลูกกระวาน กานพลู เทียนดำเทียนขาว
หัวดองดึง
  หัวบุก หัวกลอย   หัวกระดาดขาว หัวกระดาดแดง
ลูกเร่ว
  ขิง   ชะเอมเทศ   รากเจตมูลเพลิงแดง   โกฐกระดูก
โกฐเขมา
  โกฐน้ำเต้า หนักสิ่งละ 1 ส่วน   ผักแพวแดง   เนื้อ
ลูกมะขามป้อม หนักสิ่งละ
2 ส่วน เนื้อลูกสมอไทย  มหาหิงคุ์
การบูร หนักสิ่งละ
6 ส่วน   รงทอง (ประสะแล้ว)หนัก 4 ส่วน
ยาดำ หนัก
20 ส่วน  พริกไทยล่อน หนัก 96 ส่วน

 

 

วิธีทำ

บดเป็นผง

 

 

สรรพคุณ

แก้กษัยเส้น เถาดาน ท้องผูก

 

 

ขนาดรับประทาน

 
 

รับประทาน วันละ 1 ครั้ง ก่อนอาหารเช้าหรือก่อนนอน ครั้งละ ½-1 ช้อนชา ละลายน้ำสุก    หรือผสมน้ำผึ้งปั้นเป็นลูกกลอน
คำเตือน คนเป็นไข้ หรือ สตรีมีครรภ์ ห้ามรับประทาน

 

 

 

 

ขนาดบรรจุ

บรรจุ 15 กรัม

 

 

 

    กลับไปหน้าสารบัญ                                                                                                      เปิดไปหน้าถัดไป